Handdoeken die stug aanvoelen, wit dat naar grijs trekt, en een machine die na een paar jaar langer doet over het opwarmen: in gebieden met hard water komt dat bijna altijd op hetzelfde neer. Niet op het wasmiddel, maar op kalk.
Wat kalk in de trommel doet
Calcium en magnesium binden zich aan het wasmiddel voordat dat aan het vuil toekomt. Het gevolg: een deel van uw wasmiddel wordt verbruikt om het water zacht te maken in plaats van om te wassen. Daarom staat op elk pak wasmiddel een doseertabel per waterhardheid — en daarom klopt de dosering die de meeste mensen aanhouden niet.
De tweede plek waar het misgaat is het verwarmingselement. Kalkafzetting daarop werkt als isolatie: de machine moet langer stoken voor dezelfde temperatuur. Dat kost stroom en uiteindelijk het element.
Eerst weten hoe hard uw water is
De hardheid verschilt in Nederland sterk per regio en staat op de website van uw drinkwaterbedrijf, uitgedrukt in graden Duitse hardheid of in millimol per liter. Onder ongeveer 8 dH heeft u nauwelijks een probleem; boven de 12 merkt u het overal — in de waterkoker, op de kraan en in de was.
Wat wel en niet werkt
- Doseren op hardheid. Gratis, en het scheelt direct wasmiddel. Bij zacht water gebruikt bijna iedereen te veel.
- Waterontharder in de wasmachine. Werkt, maar is een terugkerende kostenpost en lost alleen het wasprobleem op.
- Af en toe op 60 graden draaien. Nodig tegen bacteriegroei in het leidingwerk van de machine, los van kalk.
- Magneten en fysische apparaatjes. De onderbouwing daarvoor is zwak; onafhankelijk onderzoek laat geen consistent effect zien.
- Een waterontharder op de hoofdleiding. Pakt het probleem in het hele huis aan: wasmachine, cv-ketel, douche en kranen.
Wanneer een ontharder de moeite waard is
Dat hangt af van de hardheid, de gezinsgrootte en of u een combiketel of boiler heeft die u wilt sparen. De aanschaf is een investering, het zout is een vaste maandpost. Op wat een waterontharder ongeveer kost staat waar die bedragen ongeveer liggen, inclusief de kosten die na de installatie doorlopen.
Belangrijk detail dat vaak vergeten wordt: een ontharder vraagt zelf onderhoud. Slecht onderhouden apparaten kunnen bacteriegroei geven — precies het omgekeerde van wat u wilde. Meer daarover en over de rest van het onderwerp staat op een site over waterontharding en kalk.
En de handdoeken?
Stugge handdoeken zijn meestal een combinatie van kalk en te veel wasverzachter. Laat de verzachter een paar wasbeurten weg, dose op hardheid, en droog ze desnoods tien minuten in de droger om ze los te schudden. In negen van de tien gevallen is dat voldoende.









